Ο ήχος του… κανονιού μπορεί να μην έχει ακουστεί στο υπουργείο Οικονομικών στο Σύνταγμα, καθώς η κυβέρνηση αποφεύγει ως τώρα με επιτυχία την επαλήθευση των προφητειών περί αναδιάρθρωσης του εθνικού χρέους, αλλά στον ιδιωτικό τομέα οι κανονιές γίνονται πλέον όλο και πιο ηχηρές, σπέρνοντας έντονες ανησυχίες στο τραπεζικό σύστημα.

Οι Έλληνες τραπεζίτες, μαζί με ουκ ολίγους Ευρωπαίους συναδέλφους τους, έγινε γνωστό χθες ότι προσέλαβαν τον οίκο Lazard, που θεωρείται κορυφαίος σε διαπραγματεύσεις αναδιάρθρωσης χρέους, για να αρχίσουν τις επίπονες διαπραγματεύσεις με τους συμβούλους της Regency Entertainment για την αναδιάρθρωση μέρους των τεράστιων υποχρεώσεων του ομίλου που διαχειρίζεται δύο κορυφαία ελληνικά καζίνα, στην Πάρνηθα και την Θεσσαλονίκη.

Η Regency ελέγχεται από το λονδρέζικο fund BC Partners, που επιδιώκει την αναδιάρθρωση χρέους 600 εκατ. ευρώ της ελληνικής εταιρείας, η οποία συνολικά εμφάνισε το 2010 στον ισολογισμό της 1,14 δις. ευρώ υποχρεώσεων, κατά κύριο λόγο μακροπρόθεσμων. Την ίδια στιγμή, όμως, η κρίση στην ελληνική αγορά οδήγησε την εταιρεία στην εμφάνιση ζημιών μετά τους φόρους ύψους 23,4 εκατ. ευρώ, ενώ μεγάλη ήταν και η μείωση των ιδίων κεφαλαίων.

Σύμφωνα με δημοσίευμα του Bloomberg, η Regency προσέλαβε τον οίκο Houlihan Lokey Howard & Zukin για τις διαπραγματεύσεις αναδιάρθρωσης του χρέους, που δημιουργήθηκε από το leveraged buyout της Regency από την BC Partners. Το 2006, εν μέσω του διεθνούς «πυρετού» εξαγορών με δανεικά, η BC Partners είχε δανεισθεί 680 εκατ. ευρώ από τράπεζες, με ένα δάνειο που είχε οργανώσει η Deutsche Bank, για να αποκτήσει τον έλεγχο της Regency.

Με τέτοιες συμφωνίες, οίκοι private equity είχαν προχωρήσει σε πολύ μεγάλες εξαγορές, πληρώνοντας από ίδια κεφάλαια μόνο ένα μικρό ποσοστό της αξίας τους, ενώ τα υπόλοιπα προέρχονταν από δάνεια, που με τη σειρά τους «φορτώνονταν» στις ίδιες τις εταιρείες που είχαν γίνει στόχοι εξαγοράς. Τώρα, η κρίση δεν επιτρέπει στην Regency να συνεχίσει να εξυπηρετεί με τους ίδιους όρους το μακροπρόθεσμο δάνειο και οι πιστωτές, ανάμεσά τους και ελληνικές τράπεζες, είναι υποψήφιοι για ένα κούρεμα απαιτήσεων ή/και αλλαγή των όρων δανεισμού. Αν δεν καταλήξουν σε συμφωνία, θα πρέπει να μπουν σε μια μακρά περιπέτεια ενώπιον της ελληνικής Δικαιοσύνης για να διεκδικήσουν τα οφειλόμενα.

Η διαδικασία αναδιάρθρωσης του χρέους της Regency, που σημειωτέον είναι εταίρος του Ελληνικού Δημοσίου στο καζίνο της Πάρνηθας, είναι για τις τράπεζες μόνο η κορυφή του παγόβουνου των αντίστοιχων διαδικασιών που αναμένεται ότι θα ακολουθηθούν και σε άλλες περιπτώσεις μεγάλων επιχειρηματικών ομίλων, οι οποίοι λόγω της κρίσης θα βρεθούν σε αδυναμία εξυπηρέτησης των υποχρεώσεών τους. Πρόσφατο είναι, άλλωστε, το παράδειγμα της Wind, που άρχισε για δεύτερη φορά τα τελευταία χρόνια διαδικασία επαναδιαπραγμάτευσης των χρεών με τους πιστωτές της.

Τα τεράστια δάνεια που είχαν χορηγηθεί σε μεγάλους ομίλους πριν την κρίση από τις ελληνικές τράπεζες απειλούν τώρα να μετατραπούν σε ένα απέραντο… νεκροταφείο κεφαλαίων, καθώς όλο και περισσότερες εταιρείες εμφάνισαν ζημιές ήδη από την περίοδο 2008-2009, ενώ σε αρκετές περιπτώσεις το 2010 θα είναι εφιαλτική χρονιά και αρκετές εταιρείες θα πρέπει να αναζητήσουν περίπλοκες συμφωνίες αναχρηματοδότησης από τις τράπεζες, ή και να επιδιώξουν αναδιάρθρωση του χρέους τους.

Η βαθιά ύφεση της οικονομίας, που δεν θα είναι ένα συγκυριακό φαινόμενο της διετίας 2009-2010, αλλά θα συνεχισθεί και τον επόμενο χρόνο, με ορατό ενδεχόμενο να παραταθεί και το 2012, αν διαψευσθούν οι προβλέψεις της κυβέρνησης και της τρόικας, περιπλέκουν σε πολύ μεγάλο βαθμό τις ήδη δύσκολες σχέσεις των τραπεζών με τις μεγάλες επιχειρήσεις που έχουν χρηματοδοτήσει με τεράστια ποσά.

Ως τώρα, οι τράπεζες επέλεγαν να… κλωτσούν την μπάλα λίγο παρακάτω, αναχρηματοδοτώντας συνεχώς τους μεγάλους πελάτες, προκειμένου να διατηρηθούν στη ζωή και να συνεχίσουν να εξυπηρετούν τα χρέη τους. Αυτή η πρακτική, όμως, εξαντλεί τα όριά της, καθώς οι περισσότερες επιχειρήσεις είναι πολύ δύσκολο να βελτιώσουν δραστικά τις ταμειακές τους ροές μέσα στην ύφεση, ενώ η ασφυξία που πλήττει και τις τράπεζες δεν τους επιτρέπει να βελτιώσουν τους όρους των δανείων, ώστε να γίνει πιο εύκολη η εξυπηρέτησή τους.

Έτσι, οι τραπεζίτες βλέπουν όλο και πιο κοντινό τον κίνδυνο να γίνει… μόδα η προσπάθεια μεγάλων επιχειρήσεων να αναδιαρθρώσουν τα χρέη τους εις βάρος των τραπεζών, με τη συγκαλυμμένη απειλή, ότι όσοι πιστωτές φανούν «δύστροποι» θα υποχρεωθούν να προσφύγουν στις αργόσυρτες διαδικασίες της Δικαιοσύνης για να διεκδικήσουν τα οφειλόμενα, προχωρώντας κατ’ ανάγκη στο σχηματισμό μεγάλου ύψους προβλέψεων στους ισολογισμούς τους.

Το προηγούμενο διάστημα το μεγάλο στοίχημα των τραπεζιτών ήταν να ρυθμίσουν οφειλές νοικοκυριών και μικρών επιχειρήσεων ή επαγγελματιών. Σε κάποιο βαθμό, οι τραπεζίτες πέτυχαν να κρατήσουν υπό έλεγχο τις επισφάλειες από τα δάνεια των «μικρών ψαριών». Σε αυτή τη φάση της κρίσης, όμως, τα μεγάλα επιχειρηματικά δάνεια θα εξελιχθούν στον ισχυρότερο πονοκέφαλο των τραπεζιτών, καθώς ανά πάσα στιγμή μπορούν να προκαλέσουν μεγάλη κεφαλαιακή «αιμορραγία», σε μια περίοδο που οι τράπεζες δίνουν καθημερινή «μάχη» για να προστατεύσουν την κεφαλαιακή τους βάση.