Στις  ντουλάπες επαναφέρουν οι Έλληνες τραπεζίτες τα… γαμπριάτικα κοστούμια τους, καθώς το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο, σύμφωνα με ασφαλείς πληροφορίες, διαμηνύει στην Τράπεζα της Ελλάδος και τις διοικήσεις των μεγάλων τραπεζών, ότι θα προβάλει βέτο, όπως έχει δικαίωμα βάσει του μνημονίου, σε κάθε σενάριο εξαγοράς ή συγχώνευσης μεταξύ των κορυφαίων του τραπεζικού συστήματος.

Όπως είναι γνωστό, τραπεζικοί κύκλοι τροφοδοτούσαν το τελευταίο διάστημα τη σεναριολογία περί «γάμων» μεταξύ μεγάλων τραπεζών, για να δημιουργηθούν, κατά την εκδοχή αυτή, ισχυρότερες ελληνικές τράπεζες, που υποτίθεται ότι θα είχαν μεγαλύτερες αντοχές στην κρίση. Όμως, οι απεσταλμένοι του ΔΝΤ, που γύρισαν πριν από λίγες ημέρες στην Ουάσιγκτον, ύστερα από ένα σημαντικό γύρο συναντήσεων με τους κορυφαίους παράγοντες του τραπεζικού συστήματος, ήταν κατηγορηματικοί προς τους Έλληνες συνομιλητές τους στην απόρριψη κάθε τέτοιας σκέψης, καθώς:

n  Όλες οι μεγάλες ελληνικές τράπεζες έχουν λάβει ενισχύσεις κεφαλαίου από την κυβέρνηση με το πρώτο «πακέτο» των 28 δις. ευρώ και αναμένεται, παρά τις αντιστάσεις τους, να πάρουν και από το δεύτερο, που θα διανεμηθεί μέσω του Ταμείου Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας. Οι ευρωπαϊκοί κανόνες ανταγωνισμού –και η κοινή λογική…- απαγορεύουν σε τράπεζες που ενισχύονται κεφαλαιακά από το Δημόσιο να προχωρούν σε εξαγορές, μέχρι να επιστρέψουν τις ενισχύσεις. Ο κανόνας αυτός, διεμήνυσαν οι αξιωματούχοι του ΔΝΤ στους  Έλληνες τραπεζίτες, θα τηρηθεί με… θρησκευτική ευλάβεια, χωρίς «πονηρές» παρεκκλίσεις ελληνικού τύπου (για παράδειγμα, κάποιοι στον τραπεζικό κλάδο έλεγαν ότι ο κανόνας μπορεί να παρακαμφθεί, αν πρόκειται για «συγχωνεύσεις ίσων» με ανταλλαγές μετοχών και όχι για εξαγορές).

n  Με κανένα λογιστικό σχήμα, όσο δημιουργικό και αν είναι αυτό, δεν μπορούν από σήμερα από τη συγχώνευση μεγάλων ελληνικών τραπεζών να προκύψουν κεφαλαιακά ισχυρές, μεγαλύτερες τράπεζες. Τα προβλήματα των τραπεζών από την κρίση είναι τόσο σοβαρά, εκτιμούν στο ΔΝΤ, ώστε οι συγχωνεύσεις να δημιουργήσουν τράπεζες με μεγάλα μερίδια αγοράς και συστημική σημασία, οι οποίες όμως θα έχουν κάθε άλλο παρά ισχυρούς ισολογισμούς. «Σκοπός της αναδιάρθρωσης του τραπεζικού συστήματος δεν μπορεί να είναι η δημιουργία μεγαλύτερων τραπεζών, που θα παραμένουν εξαρτημένες από τις κεφαλαιακές ενισχύσεις του Δημοσίου και τη ρευστότητα της ΕΚΤ για να στέκονται στα πόδια τους», διεμήνυσαν με αυστηρότητα οι αξιωματούχοι του ΔΝΤ.

Το μήνυμα του Ταμείου στους Έλληνες τραπεζίτες είναι σαφές: μόνο δύο δρόμοι υπάρχουν για την εισροή νέων κεφαλαίων στο σύστημα. «Ή θα αναζητήσετε ισχυρούς στρατηγικούς εταίρους από το εξωτερικό, ή θα καταλήξετε στη λύση της κεφαλαιακής ενίσχυσης από το Ταμείο Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας», διαμηνύει το ΔΝΤ στους τραπεζίτες.

Και οι δύο αυτές λύσεις, όμως, είναι εξαιρετικά δυσάρεστες για τις ηγεσίες των μεγάλων τραπεζών, ιδιαίτερα στη σημερινή συγκυρία, όπου οι κεφαλαιοποιήσεις των ελληνικών τραπεζών στο ΧΑ έχουν… εξαϋλωθεί, μετρώντας μόνο από τις αρχές του χρόνου απώλειες της τάξεως του 50% και μάλιστα από χαμηλή βάση. Έτσι, όσοι δεν αντέξουν στην πίεση της συγκυρίας και αναζητήσουν ξένο αγοραστή ή πουλήσουν νέες προνομιούχες μετοχές στο Ταμείο Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας πριν βελτιωθούν οι κεφαλαιοποιήσεις, θα χάσουν τον έλεγχο των τραπεζών τους, με ελάχιστες δυνατότητες διαπραγμάτευσης αξιοπρεπών όρων.

Πάντως, όσοι έχουν παρακολουθήσει τις παρεμβάσεις του ΔΝΤ ανά τον κόσμο εδώ και δεκαετίες, τονίζουν ότι σχεδόν σε όλες τις χώρες όπου πέρασε το Ταμείο οι μεγάλες ξένες τράπεζες έστησαν… πάρτι εξαγορών τοπικών τραπεζών. Πιο πρόσφατο και κοντινό στην ελληνική πραγματικότητα παράδειγμα, η Τουρκία, όπου χάρη στην είσοδο του Ταμείου το 2001 ακόμη και ελληνικές τράπεζες βρήκαν την ευκαιρία να προχωρήσουν σε μεγάλες εξαγορές. Σήμερα, οι Έλληνες τραπεζίτες βλέπουν τον κίνδυνο της «άλωσης» πιο ορατό από κάθε άλλη φορά…