Με νέους, αυστηρότερους κανόνες θα ελέγχονται σύντομα οι πάσης φύσεως τραπεζικοί «γάμοι» από την Τράπεζα της Ελλάδος, σύμφωνα με προσχέδιο νόμου που δόθηκε ήδη σε δημόσια διαβούλευση από τα συναρμόδια υπουργεία Οικονομικών και Οικονομίας.

Η ρύθμιση θα καθιερωθεί σε μια κρίσιμη περίοδο για το τραπεζικό σύστημα, όπου αφενός προβλέπεται ότι η κρίση θα οδηγήσει σε συγχωνεύσεις και εξαγορές ανάγκης και αφετέρου αναμένεται ότι οι ιδιαίτερες συνθήκες που διαμορφώνονται στην αγορά θα «ανοίξουν την όρεξη» σε πάσης προέλευσης επίδοξους αγοραστές τραπεζών, ενδεχομένως ακόμη και σε διαχειριστές χρήματος από ύποπτες πηγές.

Με το δεύτερο μέρος προσχεδίου νόμου που δόθηκε σε διαβούλευση, με το οποίο ολοκληρώνεται η ενσωμάτωση της κοινοτικής οδηγίας 2007/44 και ενσωματώνεται η οδηγία 2010/16, προβλέπεται ακόμη πιο αυστηρή διαδικασία αξιολόγησης των μεταβολών συμμετοχής στο μετοχικό κεφάλαιο ελληνικών τραπεζών, από αυτή που καθιερώθηκε με το νόμο 3601/2007.

Ειδικότερα, η Τράπεζα της Ελλάδος, σύμφωνα με τα οριζόμενα στο άρθρο 11 του προσχεδίου, θα έχει πλέον την υποχρέωση να αξιολογεί όλες τις κοινοποιήσεις απόκτησης συμμετοχής σε τράπεζες πάνω από το 5% ή πάνω από τα όρια του 10%, 20%, του 1/3 ή του 50% του μετοχικού κεφαλαίου και να αποφαίνεται για την καταλληλότητα του αγοραστή με βάση το σύνολο των ακόλουθων κριτηρίων:

1.    Τη φήμη του υποψήφιου αγοραστή,

2.    Τη φήμη και την εμπειρία οποιουδήποτε προσώπου θα διευθύνει τις δραστηριότητες της τράπεζας μετά την απόκτηση της προτεινόμενης συμμετοχής,

3.    Τη χρηματοοικονομική ευρωστία του αγοραστή,

4.    Την ικανότητα του πιστωτικού ιδρύματος που εξαγοράζεται να συνεχίσει να ανταποκρίνεται στις απαιτήσεις προληπτικής εποπτείας,

5.    Το βαθμό κατά τον οποίο υπάρχουν βάσιμες υπόνοιες, ότι επιχειρείται να διαπραχθεί, έχει διαπραχθεί ή επιχειρήθηκε να διαπραχθεί νομιμοποίηση εσόδων από εγκληματικές δραστηριότητες ή χρηματοδότηση της τρομοκρατίας, αλλά και αν η προτεινόμενη απόκτηση συμμετοχής είναι δυνατόν να αυξήσει αυτό τον κίνδυνο.

Αξίζει να σημειωθεί, ότι με το νέο θεσμικό πλαίσιο σφίγγει ο κλοιός του ελέγχου και για τις «πονηρές» περιπτώσεις επιθετικών εξαγορών, όπου πολλά φυσικά ή νομικά πρόσωπα κινούνται ανεξάρτητα για την απόκτηση σημαντικής συμμετοχής σε μια τράπεζα. Σε αυτή τν περίπτωση, αν οι υποψήφιοι αγοραστές κινούνται συντονισμένα, έστω και αν δεν συνδέονται μεταξύ τους, υποχρεώνονται να γνωστοποιούν στην ΤτΕ τα ποσοστά μετοχών που συγκεντρώνουν σαν να επρόκειτο για ένα φυσικό ή νομικό πρόσωπο. Αν δεν προχωρήσουν στις υποχρεωτικές γνωστοποιήσεις, ώστε να γίνει ο απαραίτητος έλεγχος καταλληλότητας των νέων μετόχων, αντιμετωπίζουν κυρώσεις, αλλά και τον κίνδυνο να μπλοκαριστεί από την ΤτΕ η ανάληψη του ελέγχου της τράπεζας που επιχειρούν να εξαγοράσουν.

Τα πρόστιμα για τους παραβάτες υπέρ του Ελληνικού Δημοσίου είναι πολύ αυστηρά και μπορούν να φθάνουν μέχρι ποσοστού 10% της αξίας των μετοχών που απέκτησαν οι επίδοξοι αγοραστές μιας τράπεζας, όταν πρόκειται για νομικά πρόσωπα. Για τα φυσικά πρόσωπα προβλέπεται αποκλεισμός από το Διοικητικό Συμβούλιο του πιστωτικού ιδρύματος, καθώς και από οποιαδήποτε διευθυντική θέση στο πιστωτικό ίδρυμα για ορισμένο ή αόριστο χρόνο.