Σε ατέλειωτες… εικονικές ουρές στήνονται οι ευρωπαϊκές τράπεζες, με πρώτες βέβαια τις εξαιρετικά αδύναμες ελληνικές, για να αντλήσουν χρηματοδότηση από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, καθώς με αφορμή την ελληνική κρίση η διατραπεζική αγορά «παγώνει» και επανέρχονται τα ίδια φαινόμενα φόβου αποστροφής κινδύνου αντισυμβαλλόμενων, που είχαν εμφανισθεί στην περίοδο μετά την κατάρρευση της Lehman.

Σύμφωνα με τα στοιχεία που έδωσε στη δημοσιότητα η ΕΚΤ, ο δανεισμός των ευρωπαϊκών τραπεζών από το «παράθυρο» οριακής χρηματοδότησης της ΕΚΤ εκτινάχθηκε στις 3 Μαΐου στα υψηλότερα επίπεδα του τελευταίου διμήνου. Οι τράπεζες άντλησαν 2,63 δις. ευρώ από την ΕΚΤ, το μεγαλύτερο ποσό από τις 10 Μαρτίου, ενώ σε νέα ύψη εκτινάχθηκαν οι καταθέσεις τους στην κεντρική τράπεζα, φθάνοντας τα 268,7 δις. ευρώ, που είναι και το υψηλότερο υπόλοιπο από τον περασμένο Ιούλιο, καθώς προτιμούν την ασφάλεια της ΕΚΤ, έστω και με χαμηλές αποδόσεις, από το δανεισμό άλλων τραπεζών στη διατραπεζική αγορά.

Η ελληνική κρίση έχει ενισχύσει τους φόβους για τον κίνδυνο «διάβρωσης» της αξίας των ενεχύρων, δηλαδή των κρατικών τίτλων επί των οποίων γίνονται πράξεις ρέπος στη διατραπεζική, καθώς ήδη υποβαθμίζονται οι αξιολογήσεις και άλλων περιφερειακών οικονομιών της Ευρωζώνης, όπως η Ισπανία και η Πορτογαλία. Στελέχη της αγοράς παραλληλίζουν τις σημερινές συνθήκες με αυτές που επικράτησαν μετά την κατάρρευση της Lehman, καθώς ενισχύεται η δυσπιστία για την ποιότητα των χαρτοφυλακίων των ευρωπαϊκών τραπεζών και αυτό «στεγνώνει» τη διατραπεζική αγορά.

Οι αγορές κεφαλαίων ίσως αντιμετωπίσουν τη χειρότερη κρίση των τελευταίων 100 χρόνων, καθώς όλο και περισσότερο αποκαλύπτεται η αδυναμία των κυβερνήσεων να αποτρέψουν καταστροφικές εξελίξεις στις αγορές των κρατικών ομολόγων, εκτιμά ο Γκάρι Τζένκινς της Evolution Securities, σε δηλώσεις του στο πρακτορείο «Bloomberg».

Αν συνεχίσουν να παραπαίουν οι αγορές, τονίζει ο ίδιος, η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα ίσως υποχρεωθεί να εγκαταλείψει «ταμπού» του παρελθόντος και να προχωρήσει σε αγορές κρατικών ομολόγων από τη δευτερογενή αγορά, για να προσφέρει ρευστότητα στο τραπεζικό σύστημα. Προς το παρόν, ο Γερμανός τραπεζίτης Άξελ Βέμπερ, πιθανότερος διάδοχος του Τρισέ στην ΕΚΤ, αποκλείει την προσφυγή σε τέτοια ακραία μέτρα, που έρχονται σε πλήρη αντίθεση με τη «σκληρή» αντιπληθωριστική γραμμή της ΕΚΤ.

Όμως, αναλυτές της ING τονίζουν, ότι μόνο η ΕΚΤ έχει τη δυνατότητα να τυπώσει χρήμα για να σώσει το σύστημα και ίσως αυτό ακριβώς χρειασθεί να γίνει το επόμενο διάστημα. Η ΕΚΤ ίσως ενεργοποιήσει πολύ γρήγορα το «πυρηνικό όπλο» της, εκτιμά σε ανάλυσή της και η Societe Generale, τονίζοντας βέβαια ότι οι αγορές κρατικών ομολόγων της Ευρωζώνης από τη δευτερογενή αγορά θα είχαν άμεση αρνητική επίπτωση στην ισοτιμία του ευρώ.

Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις της S.G., το ευρώ, που ήδη χθες έπεσε αρκετά χαμηλότερα από το 1,30 δολ., θα υποχωρούσε άμεσα στο 1,15 δολ., εάν η ΕΚΤ προχωρούσε σε αγορές κρατικών ομολόγων από τη δευτερογενή αγορά. Αν οι Γερμανοί δεν είχαν τους δικούς τους ιστορικούς φόβους για τον πληθωρισμό, πάντως, η εξέλιξη αυτή δεν θα ήταν ιδιαίτερα αρνητική για την ευρωπαϊκή οικονομία, καθώς θα έδινε άμεση ώθηση στις εξαγωγές…