«Πράσινο» στα ελληνικά ομόλογα ανάβουν οι Ευρωπαίοι κεντρικοί τραπεζίτες, δίνοντας ένα φιλί της ζωής στις ελληνικές τράπεζες, που φοβούνται ότι από το 2011 μπορεί να βρεθούν αποκλεισμένες από τις χρηματοδοτήσεις της ΕΚΤ, αντιμετωπίζοντας μια πρωτοφανή κρίση ρευστότητας.

Σύμφωνα με πληροφορίες του «Βn», οι τραπεζίτες της Φρανκφούρτης προσανατολίζονται να παρατείνουν και τον επόμενο χρόνο το έκτακτο καθεστώς αποδοχής χρεογράφων χαμηλής πιστοληπτικής διαβάθμισης (ΒΒΒ-) στις πράξεις αναχρηματοδότησης των τραπεζών.

Μέχρι την κορύφωση της κρίσης, η ΕΚΤ δεχόταν μόνο τίτλους με βαθμολογία «Α» από τουλάχιστον ένα οίκο αξιολόγησης, αλλά υποχρεώθηκε να κάνει δεκτούς και τίτλους με βαθμολογία μέχρι και ΒΒΒ-, την τελευταία πριν την κατηγορία junk (σκουπίδια), ώστε να διευκολύνει τις τράπεζες στη χρηματοδότησή τους και να διασφαλίσει ότι καμία χώρα της Ευρωζώνης, όσο και αν υποβαθμισθεί από τους διεθνείς οίκους, δεν θα αντιμετωπίσει ξαφνική ασφυξία στη χρηματοδότηση των ελλειμμάτων της.

Τυπικά, η ΕΚΤ είναι υποχρεωμένη από το 2011 να επαναφέρει το προηγούμενο καθεστώς αποδοχής χρεογράφων, γυρίζοντας το… ρολόι πίσω στην κατηγορία «Α» και θέτοντας σε κίνδυνο σοβαρού σοκ το ελληνικό τραπεζικό σύστημα, στην περίπτωση που και ο οίκος Moody’s αποφασίσει να μειώσει κατά δύο σκαλοπάτια τη βαθμολογίας της χώρας, στερώντας της και την τελευταία «Α» βαθμολογία της από οίκους αξιολογήσεων.

Σήμερα, οι ελληνικές τράπεζες είναι οι καλύτεροι «πελάτες» της ΕΚΤ, αφού είναι ουσιαστικά αποκλεισμένες από τη διατραπεζική αγορά και έχουν δανεισθεί περισσότερα από 40 δις. ευρώ από την κεντρική τράπεζα, κατά κανόνα με εγγύηση τα κρατικά ομόλογα που έχουν στα χαρτοφυλάκιά τους.

Παρότι ο Ζαν Κλωντ Τρισέ ως τώρα αρνείται ότι υπάρχει ενδεχόμενο αλλαγής του καθεστώτος αποδοχής ενεχύρων, ώστε τα έκτακτα μέτρα χαλάρωσης να ισχύσουν και το 2011, ήδη αρκετοί κεντρικοί τραπεζίτες αναγνωρίζουν ότι η ΕΚΤ θα πρέπει να αντιμετωπίσει το θέμα, ώστε να διασφαλισθεί ότι και το 2011 όλα τα ομόλογα των χωρών της Ευρωζώνης θα αποτελούν αποδεκτή εγγύηση για αναχρηματοδότηση των τραπεζών.

Ο «σκληρός» κεντρικός τραπεζίτης της Αυστρίας, Γιούαλντ Νοβότνι, πρώτος αναγνώρισε δημόσια ότι θα πρέπει να βρεθεί μια λύση σε αυτό το πρόβλημα, ενώ αυτή την εβδομάδα ο «σκληρός» εκπρόσωπος της Μπούντεσμπανκ στο συμβούλιο της ΕΚΤ, Άξελ Γουέμπερ, προχώρησε σε μια δήλωση που εξέπληξε ευχάριστα τις αγορές, τονίζοντας ότι «δεν είναι απαραίτητο ότι θα πρέπει να υπάρχει ένα επίπεδο βαθμολογίας, πέραν του οποίου κάποια ομόλογα θα απορρίπτονται από την ΕΚΤ».

Εξηγώντας την άποψή του, ο Γουέμπερ επισήμανε, ότι θα μπορούσε να εφαρμοσθεί ένα σύστημα «κουρέματος» των αποτιμήσεων των ομολόγων, ανάλογα με τη βαθμολογία τους. Δηλαδή, τα ομόλογα με χαμηλή βαθμολογία να μην απορρίπτονται εντελώς από την ΕΚΤ, αλλά να γίνονται δεκτά με τιμή χαμηλότερη από την ονομαστική τους αξία.

Τραπεζικά στελέχη εκτιμούν, ότι η γερμανική λύση, που είναι ανεκτή για τις ελληνικές τράπεζες και το Δημόσιο, θα υιοθετηθεί τελικά από το συμβούλιο της ΕΚΤ, ενώ καλά πληροφορημένες πηγές αναφέρουν, ότι και η καγκελάριος Μέρκελ διαβεβαίωσε τον Γιώργο Παπανδρέου στην πρόσφατη συνάντησή τους, ότι η κυβέρνησή της και η Μπούντεσμπανκ δεν θα υποστηρίξουν στο προσκήνιο και το παρασκήνιο ακραίες θέσεις για το καθεστώς αποδοχής ενεχύρων από την ΕΚΤ.

Το πιθανότερο, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις κυβερνητικών κύκλων, είναι ότι η ΕΚΤ θα δώσει εμπράκτως ένα ισχυρό θετικό σήμα για τις ελληνικές τράπεζες και τα κρατικά ομόλογα στη δημοπρασία ρευστότητας στο τέλος Μαρτίου, όπου αναμένεται να προσφέρει μεγάλο ποσό κεφαλαίων στις ελληνικές τράπεζες με ενέχυρο κρατικούς τίτλους, ενώ μετά το Ecofin της επόμενης Τρίτης αναμένονται και περισσότερες υποστηρικτικές δηλώσεις για το ίδιο θέμα από κεντρικούς τραπεζίτες και ενδεχομένως από τον ίδιο τον Ζαν Κλωντ Τρισέ.

Καλώς εχόντων των πραγμάτων, τονίζουν τραπεζικά στελέχη, ακόμη και στην περίπτωση που υποβαθμισθούν στην κατηγορία «Β» τα ελληνικά ομόλογα από την Moody’s, η ΕΚΤ δεν θα αφήσει στο… κρύο τις ελληνικές τράπεζες, αλλά απλώς θα μειώσει ελαφρώς το ποσό των χρηματοδοτήσεων που θα τους παρέχει με ενέχυρο ελληνικά ομόλογα.