«Γκρίζος» είναι στον πρώτο χρόνο μετά την κορύφωση της διεθνούς κρίσης ο απολογισμός για τις διεθνείς τραπεζικές δραστηριότητες του Ομίλου Λάτση, όπως εμφανίζονται στον ενοποιημένο ισολογισμό της EFG Group, καθώς φθάνει ο «λογαριασμός» από τη ραγδαία ανάπτυξη των δραστηριοτήτων λιανικής στην Ελλάδα και τις χώρες της Νέας Ευρώπης.

Από τη δήλωση των βασικών στοιχείων κεφαλαιακής επάρκειας που δημοσιεύει η EFG Group, σύμφωνα με τους κανόνες της Βασιλείας ΙΙ αποτυπώνονται ανάγλυφα οι επιπτώσεις της κρίσης, κυρίως σε ό,τι αφορά την κατακόρυφη αύξηση των προβληματικών δανείων (με καθυστέρηση άνω των 90 ημερών):

-          Το σύνολο των προβληματικών δανείων εμφανίζεται αυξημένο κατά 83% τον Ιούνιο του 2009, σε σχέση με τον Ιούνιο του 2008 και η αξία τους ανέρχεται συνολικά στα 5,24 δις. ελβετικά φράγκα.

-          Στην Ελλάδα και τις άλλες χώρες της Δυτικής Ευρώπης η αύξηση των προβληματικών δανείων είναι αξιοσημείωτη (από 2,455 σε 3,858 δις. ευρώ), αλλά στις χώρες της Νέας Ευρώπης καταγράφεται η απειλητικότερη αύξηση των «κόκκινων» δανείων, καθώς έχουν υπερτριπλασιαστεί και φθάνουν τα 1,38 δις. ευρώ!

Στην τελευταία οικονομική κατάσταση της Eurobank (9μηνο 2009), που ενοποιείται στις λογιστικές καταστάσεις της EFG Group, φαίνονται καθαρά οι παρενέργειες της ραγδαίας ανάπτυξης στη λιανική τραπεζική τα τελευταία χρόνια. Οι ζημιές από επισφαλείς απαιτήσεις που χρεώθηκαν στην περίοδο φθάνουν τα 853 εκατ. ευρώ, ενώ διεγράφησαν δάνεια ύψους 575 εκατ. ευρώ την ίδια περίοδο, ως ανεπίδεκτα εισπράξεως.

Αυτές οι σοβαρές απώλειες εξηγούν και τη μεγάλη συμμετοχή της τράπεζας στο σκέλος των κεφαλαιακών ενισχύσεων του κρατικού προγράμματος για την ενίσχυση του πιστωτικού συστήματος. Η Eurobank άντλησε με έκδοση προνομιούχων μετοχών υπέρ του Δημοσίου 950 εκατ. ευρώ και βρίσκεται στην κορυφή των αποδεκτών κρατικής ενίσχυσης, με μικρή διαφορά από την Alpha Bank. Οι κρατικές ενισχύσεις αντιστοιχούν στο 15% των συνολικών κεφαλαίων της τράπεζας, που υπερέβαιναν τα 6,4 δις. ευρώ στο 9μηνο.

Οι μεγάλες ζημιές στις λιανικές τραπεζικές δραστηριότητες του ομίλου, αλλά και το γεγονός, ότι οι παρενέργειες της κρίσης θα εξακολουθήσουν να γίνονται αισθητές για αρκετά χρόνια, στο βαθμό που η οικονομίες της Ελλάδας και της Ανατολικής Ευρώπης θα αργήσουν να ξεπεράσουν το σοκ της κρίσης, τροφοδοτούν τις συζητήσεις στην τραπεζική αγορά για τα στρατηγικά διλήμματα του ομίλου και για το ενδεχόμενο να προχωρήσει σε σημαντικές αναδιαρθρώσεις μεσοπρόθεσμα.

Το ενδεχόμενο να απαλλαγεί ο όμιλος από τις δραστηριότητές του στις αγορές λιανικής της Ελλάδας και της Ανατολικής Ευρώπης, ενδεχομένως και με την απορρόφησή τους από τον όμιλο της Εθνικής δεν φαίνεται πλέον απόμακρο (το σενάριο ενός «γάμου» άρχισε να «ζεσταίνεται» εκ νέου, ιδιαίτερα μετά την κυβερνητική αλλαγή και την τοποθέτηση του προερχόμενου από την EFG Group, Απ. Ταμβακάκη, στη διοίκηση της Εθνικής).

Βέβαιο είναι, πάντως, ότι τα στελέχη του private banking του ομίλου, που διοικούν την EFG International, έχουν δηλώσει ήδη από τα τέλη Οκτωβρίου ότι σε αυτό τον τομέα αναζητείται μια μεγάλη συγχώνευση, που θα μεταμορφώσει αυτό το σημαντικό βραχίονα του ομίλου. Στόχος είναι, όπως είχαν δηλώσει τα κορυφαία στελέχη της EFG International, η εξαγορά ενός «μεγάλου ψαριού» του ελβετικού private banking, με ενεργητικό τουλάχιστον 50 δις. φράγκων, ώστε να εκτιναχθεί η τράπεζα στο Τοπ-6 των ελβετικών τραπεζών του private banking.

Σε αυτό τον τομέα, οι ευκαιρίες αναμένεται να εμφανισθούν αργά ή γρήγορα, όταν οι μεγάλες ευρωπαϊκές τράπεζες που έχουν λάβει ενισχύσεις από τα κράτη τους υποχρεωθούν να πουλήσουν τις θυγατρικές τους στην Ελβετία σε τιμή ευκαιρίας. Η EFG International περιμένει ότι θα βρει μια private bank με μεγάλο ενεργητικό σε τιμή που θα αντιστοιχεί στο 1% των υπό διαχείριση κεφαλαίων της, ενώ ως τώρα ο κανόνας ήταν αυτές οι εξαγορές να γίνονται έναντι ποσών που αντιστοιχούσαν στο 3% των κεφαλαίων.

Καθώς οι ζημιές από τη λιανική αυξάνονται, ενώ τα περιθώρια γρήγορης ανάπτυξης στενεύουν, ο τομέας του private banking φαίνεται ο μοναδικός με μεγάλες υποσχέσεις ανάπτυξης τα επόμενα χρόνια, από το «μπουκέτο» των τραπεζικών δραστηριοτήτων του ομίλου Λάτση. Γι’ αυτό και είναι πλέον αρκετοί οι παράγοντες της τραπεζικής αγοράς, που δεν αποκλείουν μέσα στην επόμενη διετία να κλείσει ο κύκλος επέκτασης στη λιανική, που άρχισε τη δεκαετία του ’90 και οι επόμενες επεκτατικές κινήσεις να εστιαστούν αποκλειστικά στο private banking.