Τις κρίσιμες ανακοινώσεις του Ζαν Κλωντ Τρισέ, μετά τη σημερινή συνεδρίαση του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας περιμένουν οι Έλληνες τραπεζίτες, λίγες ημέρες πριν… στηθούν στην ουρά για να αντλήσουν και πάλι ρευστότητα από την ΕΚΤ, στην πολυσυζητημένη δημοπρασία της 16ης Δεκεμβρίου.

Οι τραπεζίτες της Φραγκφούρτης αναμένεται σήμερα δώσουν τις οριστικές απαντήσεις τους σε δύο βασικά ερωτήματα που απασχολούν τις ευρωπαϊκές τράπεζες τους τελευταίους μήνες, ιδιαίτερα μετά τις δηλώσεις του κ. Τρισέ και άλλων κεντρικών τραπεζιτών, με τις οποίες προανήγγειλαν τη σταδιακή απόσυρση των έκτακτων μέτρων ενίσχυσης της ρευστότητας, που αξιοποιήθηκαν κατά κόρον, ιδιαίτερα από τις ελληνικές τράπεζες, για να επιδιορθώσουν τους ισολογισμούς τους:

1.      Θα είναι η δημοπρασία της 16^ης Δεκεμβρίου η τελευταία που θα διενεργηθεί από την ΕΚΤ, για την παροχή απεριόριστης ρευστότητας για ένα χρόνο;

2.      Θα διατηρηθεί σταθερό το επιτόκιο δανεισμού στο 1%, ή θα επιβληθεί κάποιου είδους «καπέλο» στις εμπορικές τράπεζες;

Σύμφωνα με όλες τις ενδείξεις, στο πρώτο ερώτημα η ΕΚΤ αναμένεται να δώσει σήμερα οριστικά καταφατική απάντηση: οι κεντρικοί τραπεζίτες κρίνουν ότι δεν είναι σκόπιμο να συνεχίσουν να τροφοδοτούν την πλεονάζουσα ρευστότητα, με δανεισμό ετήσιας διάρκειας, όπως έκαναν εκτάκτως κατά τη διάρκεια της κρίσης. Θεωρούν ότι η υπερβολική ρευστότητα μπορεί να αναζωπυρώσει τον πληθωρισμό, να ευνοήσει τις νέες «φούσκες» στις αγορές και να δημιουργήσει εξάρτηση των τραπεζών από τα εύκολα κέρδη που παράγονται με το χρήμα της ΕΚΤ. Έτσι, αναμένεται σήμερα ότι οι τραπεζίτες της Φραγκφούρτης θα αποσύρουν αυτό το εργαλείο νομισματικής πολιτικής, διατηρώντας βέβαια τις χρηματοδοτήσεις για μικρότερες περιόδους (3,6 και 9 μηνών).

Στο δεύτερο ερώτημα, η απάντηση δεν είναι εξίσου βέβαιη, ενώ πληροφορίες αναφέρουν ότι το Συμβούλιο έχει διχαστεί, ανάμεσα στα «γεράκια» και τους υποστηρικτές μιας «χαλαρής» πολιτικής. Το πιθανότερο είναι ότι η ΕΚΤ τελικά θα προσφέρει ρευστότητα και στις 16 Δεκεμβρίου με σταθερό επιτόκιο 1%, παρότι έχει κερδίσει έδαφος τις τελευταίες εβδομάδες η άποψη, ότι θα ήταν σκόπιμο το επιτόκιο να είναι κυμαινόμενο, δηλαδή να αναπροσαρμοσθεί αν η ΕΚΤ αποφασίσει μέσα στο 2010 να αυξήσει το βασικό της επιτόκιο.

Σύμφωνα με έρευνα του Bloomberg, στη δημοπρασία της 16ης Δεκεμβρίου οι τραπεζίτες της Ευρώπης θα επιχειρήσουν να αντλήσουν όσο πιο πολλή ρευστότητα μπορούν, καθώς έχουν την τελευταία ευκαιρία να δανεισθούν φθηνά από την ΕΚΤ για μια μεγάλη περίοδο. Έτσι, εκτιμάται ότι θα λάβουν τελικά 150 δις. Ευρώ, δηλαδή ποσό διπλάσιο από τα 75,2 δις. ευρώ της δημοπρασίας του Σεπτεμβρίου, αλλά σαφώς μικρότερο από τα 442 δις. ευρώ που είχαν αντλήσει στην πρώτη δημοπρασία του Ιουνίου.

Οι ελληνικές τράπεζες, όπως είχε γίνει γνωστό πριν από λίγες ημέρες, με αποτέλεσμα να προκληθεί πανικός στις αγορές, είχαν δεχθεί αυστηρές συστάσεις από την Τράπεζα της Ελλάδος, ενόψει της δημοπρασίας και είχε ζητηθεί να περιορίσουν την… όρεξή τους για φθηνή ρευστότητα.

Με ανοίγματα της τάξεως των 42 δις. ευρώ τον Οκτώβριο, οι ελληνικές τράπεζες ήταν από τις πλέον ευνοημένες από τις ενισχύσεις ρευστότητας, τις οποίες αξιοποίησαν για τη χρηματοδότηση μεγάλων αγορών κρατικών ομολόγων, από τα οποία αποκόμισαν αρκετά κέρδη για να καλύψουν τις απώλειες από τους άλλους τομείς δραστηριοτήτων τους. Η ΤτΕ έχει ζητήσει από τις ελληνικές τράπεζες να προγραμματίσουν την υποκατάσταση των κεφαλαίων αυτών από κεφάλαια που θα αντλήσουν από τις αγορές, καθώς σταδιακά η ΕΚΤ θα αποσύρει τις ενισχύσεις ρευστότητας το 2010.

Σύμφωνα με πληροφορίες του «B», οι τράπεζες δεν πρόκειται να αφήσουν αναξιοποίητη την ευκαιρία της 16ης Δεκεμβρίου. Το πιθανότερο είναι, ότι θα αντλήσουν ρευστότητα σύμφωνα με το ποσοστό που αναλογεί στο ελληνικό τραπεζικό σύστημα (δηλαδή 3%), δηλαδή αναμένεται να αντλήσουν γύρω στα 4-5 δις. ευρώ. Η αγορά αναμένεται να παρακολουθήσει με ιδιαίτερη προσοχή τις  κινήσεις των επιμέρους τραπεζών, καθώς όσο μεγαλύτερη «όρεξη» δείξουν στη δημοπρασία, τόσο δυσμενέστερα συμπεράσματα θα εξαχθούν για την πραγματική οικονομική τους κατάσταση…